1.dünya Savaşını Kim Kazandı

1914 afrika alanda bismarck brezilya bu bulgaristan fransa gelen gizli ilk japonya portekiz rusya vaat ya yunanistan 1.dünya Savaşını Kim Kazandı 1. Dünya Savaşı Hakkında Bilgi 1. dünya savaşını kim kazandı 1.dünya savaşını kim..

> 1. Dünya Savaşı Hakkında Herşey

Yıl 1914:

_SEBEPLER_

-Alıntıdır-
Avrupa’daki dön merkezî devlete karsı, Avrupa ve diğer kıtalarda bulunan yirmi beş kadar devletin giriştiği, o tarihe kadar görülmemiş ölçüde yaygınlaşan ilk büyük savaş. Birinci Dünya savaşı, Avrupa’da ittifak devletleri diye adlandırılan Almanya, AvusturyaMâcaristan, Osmanlı imparatorluğu ve Bulgaristan ile itilâf devletleri diye anılan Fransa, ingiltere, Rusya, Sırbistan, Belçika, Lüksemburg, Karadağ, Japonya, İtalya, Portekiz, Romanya, A.B.D., Yunanistan ve Brezilya arasında oldu.

Savaş öncesi siyası ortam:

1870′ten sonra Avrupa’da siyasî bakımdan önem kazanarak kara devletlerinin en güçlüsü haline gelen Almanya, sanayi alanında büyük bir hızla gelişti, sömürge siyaseti takip etmeğe başladı ve deniz kuvvetlerini artırdı. Doğu ve Batı Avrupa arasında bulunan Almanya, istilâ yolları üzerinde bulunduğundan ve gelecekte iki cepheli bir savaşa girmek istemediği için Bismarck zamanında Rusya ile anlaşmağa önem verdi.

1881 Yılında Almanya, Rusya ve Avusturya imparatorları , arasında bir tarafsızlık antlaşması yapıldı. Fransa’nın Rusya’ya yaklaşmasını hoş görmeyen Almanya, 1881 yılında Rusya ile gizli bir protokol imzalayarak Boğazlar meselesinde Rusya’yı destekleyeceğini vaat etti. Böylece Bismarck Fransa’yı siyasî alanda yalnız bırakarak, Almanya’yı gelecekte iki cepheli bir savaştan sakınmağa çalışıyordu. Bismarck başbakanlıktan çekilince, Rusya ile yapılan anlaşma yenilenmedi. Osmanlı imparatorluğuna yaklaşan Almanya ile ingiltere’nin bozulan ilişkileri Güney Afrika savaşında Almanya’nın Boerleri tutmasıyle büsbütün gerginleşti. Sömürge siyaseti güden Almanya’dan uzaklaşan ingiltere, Japonya’ya yaklaşmağa başladı. Bu sırada Fransa, silâhlı kuvvetlerini güçlendirmeğe başlamış ve Rusya ile ikili bir ittifak yapmıştı, ingiltere I902′de Japonya, 1904′te de Fransa ile dostluk antlaşmaları yaptı. 19041905 Rus-Japon savaşında yenik düşen Rusya, ingiltere ile de anlaşmak ihtiyacını duydu ve 1907′de iran’ın nüfuz bölgelerine ayrılması ve Afganistan’ın ingiliz nüfuzuna bırakılması sonunda, Fransa, ingiltere ve Rusyu arasında bir üçlü antlaşma doğmuş oldu.

Gittikçe artan siyasî gerginlik, Birinci Dünya savaşına kadar Avrupa’da sürekli bir silâhlanma yarışı yarattı. Kara kuvvetleri bakımından Almanya, denizlerdeki üstünlük bakımından İngiltere güçlü durumdaydı. Ayrıca Almanya germencilik siyaseti güdüyor, Rusya islav birliğini kurmağa çalışıyor, ingilizler Anglosaksonların üstünlüğünü iddia ederken, Fransa’da Almanya’dan öç alma düşüncesi yaygınlaşıyordu. Almanya gibi italya da, kendi birliğini kurduktan sonra sömürge siyasetine girişmiş, eski düşmanı Avusturya ile birleşerek sömürgeci devletlerle rekabete başlamıştı. Bu sürede Almanya var gücüyle deniz kuvvetlerini artırmağa çalıştı; 1913 yılında ingiltere’nin deniz inşaatını durdurmak konusundaki teklifini de geri çevirdi.

Savasın sebepleri :

Avrupa’daki siyasî ve iktisadı gelişmeler yüzünden bloklaşan iki grup, uzlaşmaz bir duruma girdi, sürekli bir şekilde silâhlandı. Bu arada Rusya, Balkanlara ve istanbul’a sarkmak istiyor, Avusturya Balkanlar. Almanya da Bağdat yönünde nüfuz siyasetlerini geliştirmeğe çalışıyorlardı, ingiltere ise Almanya’nın deniz gücünü yıkmak, rekabetle başa çıkamadığı sanayi üstünlüğünü ve iktisadî durumunu savaşla geriletmek istiyordu, bu sebeple italya’yı elden kaçırmak istemeyen itilâf devletleri italyanların Trablusgarb’a taarruzuna göz yumdu. Rusya’nın kışkırtmasıyle 1912′de patlayan Balkan harbi itilâf grubunu sevindirdi. Çünkü böylece, Almanya ile Avusturya’nın Balkanlara doğru yayılışı önlenmiş olacaktı.

İngiltere, Hindistan yolu üzerindeki Osmanlı imparatorluğu topraklarını kontrolü altına almak, denizler ve ticaret yolları üzerindeki hâkimiyetini sürdürmek; Fransa AlsaceLorraine’i Almanlardan geri almak ve Osmanlı devletinin güney eyaletlerinden Suriye ve Kilikya’yı ele geçirmek; italya, güney Tirol’u ve Trieste’yi nüfuzu altına almak, işgal ettiği Trablusgarp ve Bingazi ile Oniki adada köklü olarak yerleştikten sonra Ege bölgesinde ve Antalya üzerinde siyasî ve iktisadî isteklerini gerçekleştirmek emelindeydiler. Merkezî devlet lerden Almanya ise, Berlin-İstanhul-Bağdat hattı ile, jeopolitik yönde kuşatılmasına engel olmak için Türkiye’den faydalanmak, hattâ bir himaye kurmak ve yeni sömürgeler ele geçirerek iktisadî alanda güçlenmek dileğindeydi.

Bundan başka Avusturya Balkanlara yayılmak, Sırbistan ise kendi bölgesinde genişlemek istiyordu. Yunanistan, Balkan harbinde işgal ettiği Makedonya’nın en zengin kesimleriyle Epir bölgesini ve Ege’deki Osmanlı adalarını ele geçirmiş olmakla yetinmeyerek, yunan megalo idea’sının sınırlarını istanbul ve Batı Anadolu’ya kadar uzatabilmek için itilâf devletlerine dayanmaktaydı.

Büyük Bulgaristan projesini gerçekleştirmek isteyen Bulgaristan ise Rusya’ya ve itilâf devletlerine yaklaşan diğer balkan devletlerinin aksine, Üçlü ittifaka girmeyi kendi menfaatlerine uygun bulmuştu. Böylece savaşa elverişli ortam yaratıldığı bir sırada, ilk bakışta önemsiz gibi görünen bir kıvılcım, önce Avusturya ile Sırbistan arasında çıktı.

-SİYASİ DURUM-

Savan ilânları:

Avusturya-Macaristan veliahtı arşidük Franz Ferdinand’ın Saraybosna’da öldürülmesi, savaşın patlak vermesine vesile oldu (28 haziran). Avusturya, bu suikasttan Sırbistan’ı sorumlu tuttu ve 23 temmuzda bir ültimatom vererek kabul edilmesi çok güç bazı şartların hemen yerine getirilmesini istedi. Sırbistan hemen hemen bUtün isteklere boyun eğdiğini bildirdiği halde Viyana hükümeti isi daha ileri götürerek Sırbistan ile ilişkilerini kesti (25 temmuz). Çok geçmeden de Sırbistan’a savaş ilân etti (28 temmuz).

Bu tarihten sonra, devletleri birbirinden ayıran antlaşmalar yüzünden savaş kısa zamanda yaygınlaştı, önceleri Almanlar, savaşın Avusturya ile Sırbistan arasında sınırlandırılması tezini .ortaya attılarsa da, öteki devletler açıkça AvusturyaMacaristan lehine olan bu görüşü kabul etmediler; çeşitli arabulma teşebbüsleri de sonuç vermedi.

Rusya ile Avusturya’nın seferberlik ilânından sonra Almanya, l ağustosta Rusya’ya, 3 ağustosta da Fransa’ya savaş açtı. Alman kıtalarının Belçika’yı işgali üzerine de ingiltere Almanya’ya savaş ilân etti (4 ağustos).

Savaşçılar:

1914 Yılında savaş halindeki devletler şunlardı: bir yanda Almanya ile AvusturyaMacaristan; öte yanda Sırbistan, Karadağ, Rusya, Fransa, Belçika ve ingiltere. Bu sonunculara daha sonra ingiltere’nin müttefiki olup Almanya’nın Uzakdoğu’daki yerlerini ele geçirmek isteyen Japonya da katıldı (23 ağustos). Bazı savaş ilânları (meselâ Avusturya ile Batılı devletler arasındakiler) biraz gecikti, iki yanı tutan devletlerin kesin olarak ortaya çıkmasını da başka olaylar etkiledi. Ağustosun ilk günlerinde İtalya ve Romanya mn tarafsızlıklarını açıklamaları Merkezî imparatorlukları hayal kırıklığına düşürdü, ama Almanya hu arada Türkiye’nin ittifakını sağlamayı basardı.
Milletlerarası durum. 1914′iin son aylarında savaşan taraflar iktisadî çabalarını arttırmak gereğini duydular, iktisadî hareketlerin önemi, diplomatik faaliyetlerden ve yeni müttefikler aramaktan çok daha önde geliyordu. Zaten bazı savaşçı devletler çözümlenmesi ‘zor iç meselelerle karşı karşıya bulunuyorlardı; savaş durumu bu meseleleri daha da karışık bir hale soktu. İngiltere hükümeti İrlanda’deki muhtariyet istekleriyle, Osmanlı imparatorluğu da Arap ülkelerindeki ayaklanmalarla karşı karşıyaydı. Patlak veren savaş yüzünden dünya kamuoyu birçok olayın (ağustos’ta Panama kanalının açılması ve eylülde Pıus X yerine Benedictus XV’in seçilmesi) önemini ölçmek imkânını bulamadı.

-ASKERİ DURUM-

Savaş planları:

Stratejik teşebbüs, avusturya başkumandanlığını da kontrolunde tutan alman başkumandanlığının elindeydi. Oysa Almanya’nın karşısındaki devletlerde, ortak bir savaş yönetimi, tek elden emir ve kumanda yoktu. Moltke’nin selefi Schlieffen’den devraldığı planda, Priuvittz’in zayıf birliklerine ve avusturyamacaristan kuvvetlerine Rusları mevzilerinde tutmak görevi verilmekte, bu sırada Fransa’ya karşı taarruz öngörülmekteydi.

Fransız planında ise (1871′den bu yana yapılan taarruz planlarının on yedincisiydj) Metz istihkâmlarının iki yanında Lorraine’e bir saldırı düşünülüyordu. Bu planın 2 ağustostan itibaren uygulanan başka bir şekli Belçika’ya bir Alman saldırısı yapıldığı zaman tertibatın sadece Givert ile Namur arasında Mense nehrine kadar uzatılmasını Öngörmekteydi.

Ruslara gelince, onların mümkün olduğu anda kuvvetlerinin büyük bölümüyle Doğu Prusya’ya saldırıya geçecekleri açıkça bilinmekteydi. Harekât. batı kesimi. Sınır muharebelerinde alman sağ kanadı Lİege’i almayı (16 ağustos) ve Belçikalıları Anvers’e doğru itmeyi (20 ağustos) başardı, ama bu toprakları elinde tutmak için ekim ayına kadar iki kolorduyu burada bırakmak zorunda kaldı. Başlıca harekâta Lorraine’de girişildi. Fransızlar bu bölgede Morhange’ı ele geçirmeyi başaramadılar, ama Nancy ve Charmes’da direndiler; bu sırada Ardennes’Ierde sonuçları alınamayan birtakım çarpışmalar yapılmaktaydı.

23 Ağustostan sonra Sambre nehrinin güneyinde general Bülovv’ un saldırısına uğrayarak yenilen fransız generali Lanrezac, von kluck ordusunun Mons’ta İngilizlerin karşısında bulunduğunu Öğrenince muharebeyi yanda bırakmak zorunda kaldı, bu yüzden fransız ordularının toplu olarak geri çekilmesine yol açtı (24 ağustos6 eylül). Bu sırada Moltke duruma hâkim olduğunu sanıyordu, fakat fransız mareşal Joffre teşebbüsü yavaş yavaş ele aldı, alman ilerleyişini Marne nehri üzerinde durdurdu. Almanları yeniden Aisne ve Vesle nehirleri ardına püskürttü.

Doğu Kesimi:

Galiçya’da Ruslar Avusturyalıların saldırısı karşısında /ör duruma düşmüşlerdi; buna karşılık Doğu Prusya’daSamsanov ve Kennenkampf kumandasındaki rus ordularının ileri harekâtı, Prittwittz’i geri çekilmek zorunda bıraktı; Belçika’dan iki alman kolordusu getirilerek bu kesimin güçlendirilmesi gerekti (25 ağustos). Fakat 22 ağustostan sonra Prittvvittz’in yerini alan general Hindenburg, Samsanov kumandasındaki rus ordusunu Tannenberg’te imha etti (26 ağustos) ve Rennenkampf’ı da Doğu Prusya’dan attı. Bu başarıya rağmen Galiçya’daki rus ordusu ilerlemeler kaydetti, Avusturyalılar Lwow’ıı terkettiler (3 eylül), Karpat dağlarına doğru çekildiler. Alman generali Mackensen’in Torun’dan Lodz’a doğru giriştiği karşı saldırıya rağmen (12 kasım) Memel, Varşovanın batısı ve Goıliç hattında yerleşik bir cephe kurulmuş oldu.

Batı Kesimi:

Marne’daki başarısızlıktan sonra 15 eylülde Moltke’nin yerine Falkenhayn geçti. Alman kuvvetlerinin bütün ağırlığını ilkin batıda kullanmağa karar verdi. Jki taraf da birbirinin kuzey kanadında harekâta geçtiler. Ne Picardie, ne de Artois’da bir basarı elde edildi. Bu andan sonra denize doğru bir yarış başladı. Flandres bölgesinde kanlı çarpışmalar oldu. General Foch t’ransız, ingiliz ve Anvers’ten çekilen belçika kuvvetlerinin harekâtını yönetmekle görevlendirildi. Uzunluğu 75ü km’ye ulaşan, denizden isviçre’ye kadar yerleşik bir cephe kuruldu (kasım ve aralıktaki, Yser ve Ypres muharebeleri.)

Sonuçlar:

1914 Yılı sonunda Moltke’nin planı gerçekleştirilemedi, ama alman topraklarına da düşman giremedi. Sırbistan’ı alt edemeyen Avusturya’nın durumu ise böyle olmadı. Sırp ordusu Avusturyalıları Bosna, Tser ve Rudnik’te yendikten sonra düşman elindeki topraklarını, 13 aralıkta du Belgrad’ı kurtardı. Alman donanması ingiliz donanmasıyle karşılaşmak cesaretini gösteremedi. Almanya Pasifik’teki sömürgelerini Japonlara karşı savunamadı (Kiaoçeu düşmesi, 17 kasım). Fransa, alman istilâsını durdurmayı başardı, fakat topraklarının bir kısmının işgal edilmesi, sonu belirsiz bir savaşın eşiğinde memleketin her alanda sonsuz çabalar harcamasını gerektiren şartlar, bu ülkenin iktisat ve insan potansiyelini azalttı.

Etiketler:1. dünya savaşını kim kazandı 1.dünya savaşını kim kazandı 1. dünya savaşı hakkında bilgi 1 dünya savaşı kimler arasında oldu 1.dünya savaşı kimler arasında oldu 1.dünya savaşı bilgi 1. dünya savaşı ile ilgili bilgiler 1.dunya savasini kim kazandi 1. dünya savaşı hakkında herşey 1.dünya savaşı 1.dünya savaşı kim kazandı birinci dünya savasinda türkiyenin ittifaklari 1.dünya savaşı ile ilgili bilgiler birinci dünya savaşı kimler arasında oldu 2.dünya savaşı hakkında bilinmeyenler 1.dünya savaşını kim kazanmıştır 1.dünya savaşıni kim kazandi 1.dünya savaşı ile ilgili herşey 1.ci dünya savaşı hakkındaki herşey 1. dünya savaşı ile ilgili bilgi

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir