En Verimli Buzağı Besleme Çizelgesi

bol ilk protein tek vitamin mineral ya yeni En Verimli Buzağı Besleme Çizelgesi Buza Kaç.kilo Süt İcer buzağı besleme en verimli buzağı besleme çizelgesi..

Buzağilarin Bakimi Ve Beslenmesi

BUZAĞILARIN BAKIMI VE BESLENMESİ

Gelecekte kendisinden verim beklediğimiz buzağıları iyi bakıp, beslememiz gerekir.
Buzağı döneminde iyi bakılan hayvanlar sağlam yapılı olurlar. Çabuk hastalanmazlar. Et ve süt verimleri fazla olur. Damızlık için kullanılacakların verimi yüksek olur.
Doğumdan başla***** bilgili bir bakım ve besleme gereklidir. Bu bölümde iyi bir buzağı yetiştirmeye ait bilgileri bulacaksınız.

YENİ DOĞAN BUZAĞI

Yeni doğan buzağı ilgi ve bakım ister. Yapılacak işleri daha önceki bölümlerde anlatmıştık. Burada ağız sütü konusunu bir daha ele alalım. Ağız sütü doğumdan sonra ineğin memesinden gelecek sütün adıdır. Buna kolostrum da denir. Ağız sütü, protein, vitamin, mineral gibi besin maddeleri bakımından çok zengindir. Buzağıya, hastalıklara karşı direnç kazandıran maddeleri de taşır. Doğumdan sonraki ilk 1-2 saat içinde buzağıya mutlaka ağız sütü içirilmelidir. Annesini herhangi bir sebeple ememeyen buzağılara yardımcı olunarak ağız sütü içmeleri sağlanmalıdır. 3-4 gün boyunca ağız sütü içirmeye devam edilmelidir. Buzağı günde 1-2 öğün süt ile beslenmelidir.
Kolostrumun; insan gıdası olarak tüketilmekten daha fazla yavru için kullanılması gerektiğini unutmayalım!

BUZAĞININ SÜTLE BESLENMESİ

Buzağılar annelerini emmemeye alıştırılmalıdır. Yetiştiricilerimiz iki şekilde buzağı besliyor: Elden emzirme ve tabii emzirme

ELDEN EMZİRME NASIL YAPILIR ?

Buzağılara süt, annesini doğrudan emerek değil de, emzik takılmış kova ya da normal kovadan içirmelidir. Buna elden emzirme denir.
Buzağı annesini hiç emmeyecek mi?
Emecek … İlk 24 saat buzağı annesini emebilir, sonra ayrılmalıdır. Bazı yetiştiriciler bu süreyi 4 güne kadar uzatıyor, bu da olabilir.
Annesinden ayrılan buzağı tabanına bol yataklık serilmiş özel bir bölmeye (tek olarak) alınır.

BUZAĞILARIN SÜTTEN KESİME KADAR OLAN DÖNEMDE YEMLEME PROGRAMI
YAŞ
YEMLEME
1. gün
Doğumdan hemen sonra en az 3 kg civarında kolostrum verilmelidir. İkinci öğün ise 12 saat sonra verilmelidir.
2-3. günler
Ağız sütü ve su verilmelidir.
4-27. günler
Süt ya da süt ikame yemi, buzağı başlangıç yemi, su verilir. Kurumaddesi % 11-12,5 olan süt ya da süt ikame yeminden doğum ağırlığının % 10′u kadar, soğuk havalarda (-10 ile –15 derecenin altındaki sıcaklıklarda) % 25-50 ek kuru madde verilmelidir.
28-35 günler
Sağlıklı bir buzağıya günde 700-900 gram buzağı başlangıç yemi verilmelidir. Su daima hazır bulundurulmalıdır. İleriki aşamalarda buzağı başlangıç yemi tüketime bağlı olarak süt ya da süt ikame yemi % 25-50 azaltılmalıdır. Su hazır bulundurulmalıdır.
28-56 günler
Günlük buzağı başlangıç yemi tüketimi arzulanan düzeye gelince süt ya da süt ikame yemi kesilmelidir. Su devamlı buzağının önünde hazır bulundurulmalıdır.

ILIK VE TEMİZ SÜT ŞARTTIR
Buzağılara süt verilen kaplar temiz olmalıdır. Süt soğuk olmamalı, vücut sıcaklığına yakın 36-37 derece sıcaklıkta olmalıdır. 30 derecenin altında süt içirilmemelidir.

TABİİ EMZİRME NASIL YAPILIR ?
Bazı yetiştiriciler böyle emzirmeyi tercih ediyorlar. Sağılan ineğin bir veya iki memesini buzağıya bırakıp, emmesini sağlıyorlar. Buzağı sütten çıkıncaya kadar annesini emmeye devam ediyor. İnek de ancak buzağısını görünce sütünü indirmeye alıştığı için, her sağımda mutlaka buzağısının yanında olmasını istiyor.

HANGİSİ İYİ?

Tabii emzirmeyi mi tercih edelim, suni emzirmeyi mi?
Elbette suni emzirmeyi tercih edelim. Tabii emzirmede ineğin ne kadar süt verdiği anlaşılmadığı gibi, buzağının da ne kadar süt emdiği anlaşılmaz. Anlaşılmasa ne olur? Buzağı fazla süt içerse ishal olur, hastalanır. Az süt içerse zayıflar, hastalanır. Bu ölümcül bir hal alabilir. Sonradan düzelse de bu hayvanın gelişimi zayıf olur.

SÜTTEN KESME

SÜTTEN KESİME KADAR OLAN DÖNEMDE YAPILMASI GEREKENLER
Sütten kesim yaşı
Buzağı 4. haftadan önce sütten kesilmemeli, en uygunu 4-6 haftalık yaşta sütten kesilmelidir.
Sütle besleme
En az 4 hafta kaliteli süt ya da süt ikame yemi verilmeli ve uzun süre süt içirmenin faydalı olduğu düşünülmelidir.
Sütten kesme metodu
Sütten kesme ani yapılmalı, stresi azaltmak için buzağılar ayrı barınaklarda tutulmalı, buzağı başlangıç yemi ve su kesilmemelidir.
Buzağı başlangıç yemi
4. günden itibaren buzağı başlangıç yemi verilmeli, yemleme sık sık fakat az miktarda yem verilerek sürdürülmelidir. Arka arkaya 2 gün 700-900 gram başlangıç yemi tüketiminden sonra buzağı sütten kesilebilir.
Sağlık
Sütten kesilecek buzağılar mutlaka sağlıklı olmalıdır.
Kaba yem
Buzağıya yeterli miktarda buzağı başlangıç yemi tüketinceye kadar kaba yem verilmemelidir. Gerekirse 8-10 haftalık yaşa kadar beklenir.

İşte size süt içme döneminde verilen buzağı başlangıç yemi için reçete örneği:

YEMLER
MİKTARLAR
Arpa
19 kısım
Buğday
20 kısım
Yulaf
20 kısım
Mısır
20 kısım
Soya fasulyesi küspesi
20 kısım
Mineral karması + tuz
0.5 kısım
Vitamin karması
0.5 kısım

Buzağılar, günde 700-900 gram kesif yem tüketmeye başlayınca sütten kesilebilirler.

SÜTTEN KESİMDEN SONRA BAKIM VE BESLEME

Sütten kesilen buzağılar, buzağı büyütme padoklarına alınır. Altı aylık oluncaya kadar burada bakılırlar. Buzağı başına yarım ile iki kilo arasında kesif yem ve iyi kaliteli kuru ot verilir. Ayrıca önlerinde devamlı temiz su bulundurulur.
Altı aylık oluncaya kadar buzağılara verilecek kesif yem için örnek bir buzağı büyütme yemi reçetesi aşağıda verilmiştir.

YEMLER
MİKTARLAR
Arpa
24 kısım
Buğday
25 kısım
Yulaf
20 kısım
Ayçiçeği tohum küspesi
10 kısım
Soya fasulyesi küspesi
20 kısım
Mineral karması + tuz
0.5 kısım
Vitamin karması
0.5 kısım

BUZAĞI HASTALANMAMALI

İyi bakılan ve bilgili beslenen buzağı hastalanmaz. Hastalanan buzağı sahibini üzer. Çünkü çabucak zayıflar, kuvvetten düşer.

AMAN, İSHAL OLMASIN

Gereğinden çok veya kirli meme başından süt içen buzağı ishal olur. İshal olan buzağıya verilen süt miktarı azaltılır; hatta şiddetli vakalarda süt hiç verilmez. İshalin kayboluşuna bağlı olarak 3-6 öğün sadece su ile hazırlanmış elektrolit solüsyonlar günde buzağı canlı ağırlığının % 10′undan az olmayacak şekilde verilir. Sadece ılık şekerli ve tuzlu su ( 4 çay kaşığı tuz, 3 çay kaşığı karbonat, 1/2 fincan toz şeker , 4 litre su) bu karışım buzağılara 36-37 0C’ ye kadar ısıtıldıktan sonra içirilmelidir. İshal geçtikten sonra azar azar süt verilmeli, daha sonra verilen süt miktarı artırılmalıdır. Bozuk ve kirli yem yiyen buzağı da ishal olur. Annesinin memesinde hastalık varsa, bu süt de içen buzağıda ishale yol açar. Anne bozuk ve kokuşmuş gıda ile beslenirse onun sütünü içen yavruda yine ishal görülür.

İshal olan buzağıların dışkısı sulu ve lapa kıvamındadır. Genellikle kötü kokuludur, rengi sarı yeşil veya açık sarıdır. Böyle durumlarda yulaf lapası ile 60 gram tebeşir tozu veya 30 gram öğütülmüş odun kömürü içirilebilir.
Buzağı ishali, ihmal edilmeyecek çok ciddi bir rahatsızlıktır. İshal yüzünden birçok buzağı ölmekte, ve zararımız çok büyük olmaktadır. Böyle hasta buzağılarımızı yukarıda saydığımız önlemleri aldıktan sonra, bir veteriner hekime göstererek gerekli tedavisini vakit geçirmeden yaptırmalıyız.
Hava cereyanı hasta eder.
Buzağılar akciğer iltihabına yakalanmamalıdır. Bunun için hayvan sıcak, nemli ve idrar-dışkı kokusu olmayan bir ahırda ve hava cereyanından uzak olmalıdır. Hastalanan buzağı (burun akıntısı olan ve hafif öksürmeye başlayan) ılık ve esintisiz bir yere alınmalıdır.
Güneş ışınlarının buzağının kemik ve vücut gelişimini olumlu yönde etkilediği unutulmamalıdır. Barınaklar mutlaka yeterince güneş ışığı alabilecek şekilde planlanmalıdır. Böyle bir olanak yoksa buzağılar, uygun mevsimde (ilkbahar ve yaz) her gün dışarıya çıkarılarak güneş ışığından faydalanması sağlanmalıdır. Ayrıca, ileride anlatılacak olan açıkta seyyar buzağı kulübelerinde de buzağı büyütülebilir.

Buzaği Büyütme Programlari

BUZAĞI BÜYÜTME PROGRAMLARIHangi tip işletme olursa olsun, işletmelere özel bir buzağı büyütme programı hazırlanmış ve uygulanıyor olması gerekir. Buzağı büyütme programı hazırlarken dikkat edilecek konular ise belirlidir. her şeyden önce entansif işletmeler için buzğaı bakımı konusunda eğitim almış ve gözlem yeteneği olan bir işinin bu işle görevlendirilmesi gerekir. Ancak her işletme için esas alınan temel kabuller işletmeye göre değişim göstermemekte ve temel noktaları içermektedir. 1. Süt içirme programı 2. Kaba ve kesif yem tüketimi 3. Buzağı gelişim özellikleri

Buzağılar doğaları gereği kaba yemleri tüketmeye yönelik olarak programlanmışlardır. Süt içirme belirli dönem için gereksinimlerini karşılayan en önemli gıda niteliğini korusa da kaba ve kesif ymeler kullanılmadan bu amaç gerçekleştirilemez. Buzağıların doğumdan sonraki sindirim sistemleri tekmideli sindirim sistemine benzemekte olup doğumdan sonraki bu özel dönemde sadece sıvı ile beslenebilmektedir. Bu dönemde kullanılabilecek asıl besin kaynağı süt olmakla birlikte süt yerine geçen protein değeri yüksek Yağsız sütle besleme, Peynir suyu, Süt ikame yemleri gibi. diğer bazı ikamelerinde maddelerin kullanımı mümkündür. Buzağılara içirilmesi gereken süt miktarı konusundas yapılan çalışmalarda bir buzağının büyüme döneminde en az 100 Litre süt içmesi gerektiği bundan fazlasının ise işletmenin süt satış fiyatı ve besleme programı ile ilgili olduğu anlaşılmaktadır.

Süt içirme programı Verilecek süt miktarı, buzağının canlılığına, sütün yağ düzeyine ve buzağının doğum ağırlığına bağlıdır. Buzağılara içirilecek süt miktarı konusunda ise genel kabul canlı ağırlığının %10 kadar günlük süt içmesi, gerektiği yönündedir. Diğer bir deyişle kural olarak her 10–12 kg doğumda vücut ağırlığı için günde 1 kg süt verilir. Bu kural, fgüvenilir bir yol olup buzağılar sütten kesilene kadar bu kriter esas alınarak beslenebilir. Buzağılara verilecek süt miktarı en az doğum ağırlığının % 8‘i, en fazla % 10’u olmalıdır. Bu miktar soğuk mevsimler verilen mikatrın %10 kadar artırılarak buzağının soğukla mücadelesi için yardımcı olunmalıdır.

İçirilecek süt miktarı Bir bzuağı en az 100 litre süt içmelidir. 140 literedn bnaşlayıp 360 kg ma kadar kullanılan süt içrtme programları mevcuttur. Bundan sonraki miktar yetiştricinin sütü pazarlama koşullarına göre değişmektedir. 225 kg, 250 kg, 325 kgkg en çok kullanılan süt miktarıdır. İşletme kendi koşullarına göre bunlardan birini seçip buzağıları için süt içirme programını yapabilir.

Sütün sınırlı verilmesi Fazla sütle beslenen buzağıların yeterli miktarda kuru yem alamama riski vardır. Kontrollü miktarda sütle beslenen buzağılarda ağırlık artışı daha ziyade buzağı besleme yemi tüketiminin artmasından sonra oluşmaktadır. Buzağılara verilen süt taze, temiz olmalıdır. Sütün sıcaklığı 38°C’ye çıkarılabilir. Nispeten yaşlı buzağılar için sütü ısıtmak gerekmeyebilir. Kan damarlarındaki yırtılmadan oluşan kanlı süt, emniyetle buzağılara verilebilir. Ancak vücut sıcaklığı da artmış hasta hayvanlardan alınan sütler hastalık etmenleri ile bulaşıklık rsiki taşıdığı için buzağı beslemede kullanılmamalıdır.

Buzağıya içirilecek sütün özellikleri Buzağıya içirilecek süt gerektiği şekilde içirilmezse buzağıda rahatsızlıklara yok açacaktır. Süt ile aşırı besleme, sindirim bozuklukları ve ishale yol açar. Buzağılar içebilecekleri süt ile beslenmektedir. Sütün kalite ve miktarında yapılacak ani değişiklikler sindirim rahatsızlıklarına yol açar. Sindirim bozukluklarından kaçınmak için her öğünde verilen süt ölçülmeli veya ölçekli kaplarda tekniğine dikka edecek şekilde verilmelidir. Eğer süt daha fazla yağlı ise (% 5.5) daha az yağı sütte (%3.5) ikame edilmelidir. Böyle bir işlem bir kısım ılık su; 3.5 kısım yüksek yağlı süt karışımıyla sağlanabilir. Böylece sindirim bozuklukları ve ishal önlenir. Daha az yağ ihtiva eden sütlerin fazla yağlı süt yerine kullanımı halinde sindirim bozuklukları oluşmaz.

Mastitis ve antibiyotik tedavisi görmüş ineklerin sütünün içirilmesi Süte ilişkin kanuni standartları sağlamayan sütlerin çoğu, buzağı beslemesinde kullanılabilir. Aşikar bir biçimde genel görünüşü anormal olan süt, vücut ısısı yüksek halde hayvanların sütü ve antibiyotikle tedavisinden sonra alınan ilk süt içirilmemelidir. Mastitisli süt veya mastitis tedavisi görmüş ineklerin sütü eğer buzağılar hemen süt içmeden hemen sonra en azından yarım saat ferdi bölmeye alınarak diğerlerinden ayrılıyorsa kullanılabilir. Mastitisli süt ile beslenen buzağıların birbirlerini emmesi sonucu Mastitisi rudimanter meme başı aracılığıyla mastitis bulaştırır ve mastitis problemine yol açar. Mastitisli süt tüketen buzağılar mastitise yol açan organizmaları barsak yoluyla geçirmezler.

Antibiyotik tedavisi görmüş ineklerin sütü, o ilaç için öngörülen süre zarfında satışa sunulamaz. Antibiyotik ihtiva eden süt veya süt ikame yemleriyle beslenen buzağılar içerdikleri antibiyotik vücutta elimine edilene kadar kesilmez.Esasında antibiyotikli sütlerin buzağı büyütmede kullanılmaması, buzğıların antibiyotiğe karşı direnç kazanmalrı ve hasta olduklarında kullanılan antibiyotiklerin etksiz kalması riski taşıdığından fazla önerilmemelidir.

Süt içirme süresi Buzağıların ruminant hale gelmesi için bir an önce sütten kesilip kesif yemem başlamsı istenir. Bu nedenle mümkün olduğunca erken süttten kesmeye çalışmak hedeflenir. Ancak bu süre buzağının gereksinimi almasına da yeterli uzunlukta olmalıdır. Düzgüneş (1967) 20 hafta ile 8 haftad arasında değişen tam yağlı sütle buzağıların beslenmesi programlarını kullanımı bildirmektedir. Ancak bugün 10 haftadan daha uzun süre sütle besleme buzağının rumen geliişmini geciktirebilmektedir.Ancak buzağıların erken sütten kesilebilemsi buzğaı başlangıç ve buzağı büyütme yemlerinin kullanımı konusu önem arz etmektedir.

Buzağılara süt içirme şekliBuzağıların süt içme programı hazırlandıktan sonra süt içirme şekline karar vermek gerekir. Buzağıların doğasında annesini emem güdüsü vardır ve emme rafleksi ile doğmuştur. Ancak modern yetiştricilik koışulları ana ile bzuağının ilk 24 saatte ayrılması gerektiğini ortaya koymuştur. Bu nedenle buzğıpnın annesini emmesi olanğı ortadan kalkmaktadır. Bunu yerine geçecek işçiliği kolay ve sağlıklı metotların kullanılması gerekmektedir.

Emzikli kovalar ve ağzı açık kovalar bu amaçla en çok kullanılan malzemelerdir. Emzikli kovalar veya biberonda emziklerim temiliinde yaşanan problem hastalık rsikini artırdığı için işçiliğe dayalı çalışmada problem yaratabilmektedir. Bu nedenle ağzı açık kovalarda süt içrme iş kolaylığı ve temizlkte daha az problem olması nedeniyle yaygın kullanılan metoddur. Ancak kovadan süt içmenin öğretilmesi gerekir.

Buzağıya süt içmenin öğretilmesi;

1)öncelikle buzağı kontorl altına alınır, Buzağının kontrol altına alınması, kişinin alışkanlığına bağlı olsada buzağıyı aşırı strese sokacak zorlamaya müsade edilmemelidir.

2) Buzağı zaten ağzına parmak verildiğinde emme özelliğindedir. Elinizi süte batırıp buzğının ağzına verildiğinde buzağı emmeye başlayacaktır.

3) Buzağı parmağı emmeye başladığına doğası gereği başını annesini emr pozisyonda tutmaya çalışcaktır. Yavaş yavaş elin kovanın içine doğru inidirlmesi ile başı aşağı doğru iken emerken içmeyi öğrenmesi sağlanır.

4) Ancak buzağı içme başladığında el bir süre daha buğaının ağzında tutulursa buzağı emerken içmeye başlayacak ve alışacaktır. Bunu 1–2 gün her süt içrmede yapılması süt içmenin öğretilmesi için yeterli olacaktır. Daha sonra buzağı sütü ağzına emerek çekmeye başlayınca parmaklar çekilir.

Buzağı başlangıç ve buzağı büyütme yemleri Buzağıların rumen gelişmesinin uyarılması bakteri ve protozooların arttırılması için kuru yem alımı mümkün olduğunca erken başlamalıdır. 3–4 günlük yaştan itibaren iyi kaliteli buzağı başlatma yemi buzağıların önünde hazır bulunmalıdır. Gereğinden fazla süt ya da süt ikame yem alan buzağıların buzağı başlatma yemi tüketim miktarı azdır. Yüksek düzeyde sindirilebilir buzağı başlatma yemlerinin verilmesi rumen mikroflorasını ve rumen dokusunu uyarır. Resim 1’de sadece süt ve kaba yem ve süt+kaba yem ve buzağı büyütme yemleri kullanışlarak büyütülen 1 aylık buzğının rumeninin gelişim verilmektedir. Süt+kaba yem Süt+kaba yem+buzğaı büyüme yemi

Farklı besleme koşulları bir işletenin sonuçtaki sürüsüün performöansı üzerinde etkli olacğından buzağı büyütme döneminde uygun metod kullanılması büyük fark oluşturmaktadır. Buzağıların beslenmesinde kesif yem kullanımı gelişme üzerinde çok önemli etkiye sahip olup Resimde görülen iki buzğaıda 6 aylık yaşta olup iri yapılı olan günde 1 kg kesif yem ilavesi ile beslenmiş küçük yapılı olan ise sütle besleme ve merada büyütülmüşttür. Bu resim buzağı yetiştirmede süt+kesif yem ve kaba yemn dengeli bir şekilde gerekeli koşullarda sağlanması gerekliliğine çok iyi bir örnek teşkil etmektedir.

Ruminant olmayı sağlayan rumendeki mikroorganizmalar kaba ve kesif yem tüketimi ile hızla çoğalır ve fermantasyon esnasında uçucu yağ asitleri(asitik, propiyonik, bütirik asit) üretir. Bu asitler ise rumen papilla gelişimini teşvik eder. Rumende papilla gelişimi ise buzğının bir an önce ergin yapıya geçişi anlmaı taşımaktadır. Buzağılar sütten kesilmeden önce mutlaka rumen mikroorganizmaların gelişmiş olmaıs gerekir. Buzağıların sütten kesilmeden önce 100 kg’lık vücut ağırlığı için en az 1 kg buzağı başlatma yemi tüketmeleri sağlanmalıdır. Eğer uygun bir bakım ve besleme takip edilirse 4 aylık yaşta tam ergin bir hayvan ölçüsünde rumen fonksiyonu gösterebilirler. Çeşitli buzağı büyütme yemleri olmakla birlikte bunların kullanıdğı ham madde kalitesi ve çeşitliliği buzağı başlatma ve büyütme yemlerinde performansı değiştrebilmektedir. Buzğılarda canlı ığrlık bakım ve besleme koşullarına göre sütten kesime kadar olan dönemde 120 gram ile 568 gram arasında değişmektedir. Buzağı büyütme programı buzağının sütten kesimdeki performansı üzerine doğrudan etkili olmaktadır.

Buzağılarda hastalıklara direncin artırılması Buzağılarda annenin aşılaması ve hastalıklta kjoruma aşıların veteriner hekimlerce dzenli olarak uygulanması buzğı kayıplarını en aza indirmede büyükmavantaj teşkişl eder. Ancak sürü idaresi yeterli olmadığı veya gerekli özen gösterilmez ise bu aşılama programalarına karşın buzağı kayıplara yüksek boyutlara ulaşır. Buzağıların doğumlarından sonra ilk 24 saatte strese maruz kalması hastalık rsikini artırmaktadır. Özellikle yüksek sıcaklık bu dönemde buzağı serum immunoglobulin düzeyini azaltmakta ve stres hormonu adrenalini yükselterek hastalığa yakalanma riskini artırmaktadır. Bu nedenle doğum bölmesi ve hemen doğum sırasında ve doğumdan sonraki 3 gün buzağı bakım ve barındırma koşullarına özel itina göstermek buzağıların direncini artırmada büyük önem taşır. Tüm bu konuların dışında bir diğer önemli konuda buzağıların barındırılması konusudur. Buzağılar havadar kuru ve hastalık etmenlerinden uzak bir ortamda barındırılmalıdır. Bu nednele son yıllarda buzağı kulübeleri geniş kullanım alanı bulmakta ise de barınak temininde asıl konu temiz havadar ve kuru ortam teminidir. Buzağı büyütme konusu sığır yetiştiriciliğinde işletmenin karlılığı ve sürdürülebilirliğinde temel noktayı teşkil etmektedir. Hangi alanında olursa olsun sığır yetiştriciliği konularında faaliyet gösteren bir işletme materyal temini konusunda darboğazlara düşmemek için buzğı yetiştirme konusuna özel önem vermek zorundadır. Et üretimi için materyal olacak buzağı ile damızlık olarak kullanılması düşünülen buzağıların bakım ve idaresinde farklılık olmalıdır. Başarılı bir buzağı büyütme programı ancak, tüm bu konuların birlikte ele alınması ile uygulanabileceği unutulmaması gereken en önemli noktayı teşkil etmektedir.

Buzaği Besleme

BUZAĞI BESLEME

Yeni doğan hayvanlar ruminant özelliği taşımazlar ve tek mideli hayvanlar gibi değerlendirilmelidirler. Buzağı doğduğunda dört mide içerisinde en gelişmiş olanı abomasumdur ve diğer midelerin toplamının iki katı kadar bir hacime sahiptir.

Emilen kolostrum yada süt zaten henüz gelişmemiş olan rumen ve retikuluma hiç uğramadan emme refleksi ile birlikte oluşan sulkus osefagikus yoluyla doğrudan abomasuma gider. Sulkusun oluşumunda süt en iyi stimulandır. Glikoz ve sodyum bikarbonat çözeltileri de refleks oluşumunda etkilidirler.

Süt ağızda tükrük lipazı ile karşılaşır. Abomasumda renin enziminin etkisi ile pıhtılaşır Pepsin enziminin ilk günlerde aktif olduğu bilinmektedir. Laktaz enzimi de aktiftir böylece buzağılar sütü büyük ölçüde sindirebilirler.

Rumenin gelişimi hayvanın tükettiği kuru yem miktarına bağlıdır. Kısa zamanda katı yemlere geçilerek ön midelerin gelişimini sağlamak gerekir.

Doğum Sonrası Besleme ve Kolostrum

Doğumu izleyen ilk 15 dakika – 4 saat içerisinde mutlaka kolostrum alması sağlanmalıdır. Günlük olarak verilecek kolostrum miktarı doğum ağırlığının % 10-12 si kadar olmalıdır. Bu miktarın yarısı ilk 4-6 saat içerisinde verilmeye çalışılmalıdır

Öğün sayısı artırılarak buzağıların yeterli miktarda ağız sütü tüketmeleri sağlanmalıdır.

Kolostrumun doğumu takiben mümkün olduğunca kısa sürede verilmesi mutlaka gereklidir:

kolostrumdaki antikor titresi,

immunoglobulinlerin parçalanmadan absorbe edilebilmesi,

tuzlar sürgüt etki yaratarak mekonyumun kısa sürede dışarı atılmasını sağlar,

yavrunun ilk günlerdeki besin madde ihtiyaçlarını tam olarak karşılar.

Ağız sütünün bileşimi annenin kuru dönem beslenmesi ile de yakından ilgilidir. Kuru dönemin kısa tutulması ağız sütünde immünglobulin miktarını azaltır. Kuru dönemde vitamin yönünden yetersiz beslenme ağız sütünde vitamin konsantrasyonunu olumsuz etkiler. Ağız sütündeki immunglobulin konsantrasyonu hayvanın yaşı ilerledikçe artar.

Buzağılar doğar doğmaz ya da en geç 24 saat içerisinde annelerinden ayrılmalıdır.

ilk 3 gün mutlaka kolostrum verilmelidir.

Kolostrum döneminden sonra da bir süre daha sıvı gıdalarla beslenilmelidir.

Sıvı gıda olarak taze süt, yağsız süt, ekşitilmiş kolostrum, mastitisli ve antibiyotik uygulanmış hayvanlardan elde edilen sütler ve süt ikame yemleri kullanılabilir. Süre ise 1-3 ay arasında değişebilir.

Temizlik ve hijyene dikkat edilmelidir.

soğuk aylarda sıvı gıdalar ılıtılarak verilmelidir.

Artan kolostrum dondurularak, buzdolabında saklanarak yada ekşitilerek daha sonraları da kullanılabilir.

Yağlı veya yağsız sütle besleme programları takip edilebilir.

Ekonomik olması halinde Süt İkame Yemi ( Buzağı Maması ) ile Besleme daha hijyenik ve kontrollü bir yöntemdir.

Buzağı mamaları

Mamalarda %35-50 arasında yağsız süt tozu bulundurulmalıdır. Bu nedenle mamanın fiyatı daha çok süt tozu fiyatına bağlıdır.

Buzağı mamalarının en az %22 ham protein ve %10 yağ ihtiva etmesi gerekir. Protein kaynağı olarak süt ürünleri yada soya proteini kullanılmalıdır. Sadece bitkisel kaynaklı proteinlerden olumlu sonuç alınmamaktadır. Yağ oranı %20′ye kadar çıkartılabilir.

Buzağı mamasının kalitesi kullanılan protein kaynağına bağlı olarak değişir. Bu kaynakları 3 sınıfta toplamak mümkündür.

1. Sınıf Protein Kaynakları: Yağsız süt tozu, yağlı süt tozu, Kurutulmuş peynir altı suyu, laktozu alınmış peynir altı suyu, kazein, süt albumini

2. Sınıf Protein Kaynakları: Saflaştırılmış soya proteinleri, Soya konsantreler ve soya izolatları

3. Sınıf Protein Kaynakları: Balık protein konsantreleri, mayalar, yulaf unu, buğday unu

Erken Sütten Kesme

Buzağılar 3 hafta gibi kısa bir sürede sütten kesilebilir. Fakat zorunlu olmadıkça süreyi bu kadar kısaltmamak gerekir. Çünkü bakım ve beslemede çok fazla titizliğe gerek duyulmaktadır. Çoğu yetiştiriciler erken sütten kesimde 4-8. haftaları tercih etmektedirler. Erken sütten kesimde kriter olarak yaş yerine tüketilen starter yemi miktarının alınması daha uygun olur. Bir buzağı 500-700 g starter yemi tüketebiliyorsa sütten kesim için uygun zaman gelmiş demektir.

Sağlıklı buzağı yetiştirilmesinde dikkat edilmesi gereken noktalar

1. Süt ya da diğer sıvı gıdalar fazla verilmemelidir.

2. Günde iki öğün süt verilmeli, öğün sayısı artırılmamalıdır. Sıvı gıdaların iki öğünde verilmesi hayvanların günde iki defa gözlenme imkan verdiği için tercih edilmelidir.

3. Soğuk mevsimlerde hayvanın enerji ihtiyacının artacağı göz önüne alınmalıdır. Bu nedenle soğuğun şiddetine göre hayvana verilecek süt miktarı 1.5 katına kadar, öğün sayısı ise 3′e çıkartılabilir.

4. Buzağı kayıplarının en büyük nedeni olarak ishaller gösterilmektedir. İshallerin tedavisinde erken davranmak oldukça önemlidir. İshal görülüyorsa verilen süt miktarı azaltılır hatta şiddetli vakalarda süt hiç verilmez. İshalin kayboluşuna bağlı olarak 3-6 öğün sadece, su ile hazırlanmış elektolit solüsyonlar günde canlı ağırlığının %10′unundan az olmayacak şekilde verilir.

Sağlıklı buzağı yetiştirilmesinde dikkat edilmesi gereken noktalar

5. Sıvı gıdalar 37.5°C sıcaklıkta verilmelidir.

6. Her türlü hijyene dikkat edilmeli ( Emzik, kova, bakıcı vs)

7. Barınağın sıcaklığı 16°C’den fazla olmamalıdır.

8. Temiz ve kuru altlık kullanılmalıdır.

9. Buzağıların barındırıldığı yerler kalabalık olmamalıdır. Her buzağı için en az 2.2 m2 yer olmalıdır.

10. Vitamin yetersizliğine karşı önlem olarak doğumdan hemen sonra enjektabl vitamin uygulaması yapılmalıdır.

Sağlıklı buzağı yetiştirilmesinde dikkat edilmesi gereken noktalar

11. Su içerikleri yüksek silaj ve taze mera otları, yem tüketimini sınırlayacağından büyümeyi olumsuz yönde etkiler. Bu nedenle 3 aylık yaştan daha küçük hayvanlara verilmesi tavsiye edilmez.

12. Buzağılara temiz ve taze su 4. günden itibaren verilir. Özellikle sıcak havalarda sınırlı miktarda sıvı yemleme yapılan buzağılara mutlaka su verilmelidir. Sıvı yemler yanında su verilen hayvanlarda starter yem tüketiminin daha fazla olduğu ve hayvanların performansının daha iyi olduğu gözlenmektedir.

Buzağı Başlangıç Yemleri

Buzağı yetiştiriciliğinde amaç bir an önce ön mideleri geliştirerek pahalı bir yem maddesi olan süt yada süt ikame yemlerinin kullanımını en aza indirmektir. Bu amaçla sıvı gıdalar yanında hayvanlara 4. günden itibaren kaliteli kaba yemler ve buzağı başlangıç yemi verilmeye başlanır. Starter yemi verilmesine ilk 10-12. günde mutlaka başlanmış olması gerekir. Bu sırada az miktarda tane mısır yada yulaf verilmesinin rumen gelişimi üzerine olumlu etkide bulunduğu da bildirilmektedir.

Buzağı başlangıç yemlerinin kaliteli ve lezzetli, çok fazla inceltilmemiş, enerji ve protein bakımından zengin olması arzu edilir. Protein miktarı % 18 den az olmamalı hatta erken sütten kesim planlanmış ise HP miktarı % 20′ye çıkarılmalıdır. Yeme % 5 oranında melas ilave etmekle hem lezzet artırılır hem de tozlanmanın önüne geçilmiş olur. Başlangıç yemleri 12 haftalık süt emme döneminde günde 2.5-3 kg’ı geçmemek üzere verilebilir.

Süt Danası Yetiştiriciliği

Yoğun şekilde süt ve süt ikame yemi kullanılarak yapılan bir yetiştiriciliktir. Hedeflenen canlı ağırlık 3-4 aylık yaşta 150-200 kg’dır. Çok açık renkte et elde edilmek istendiğinden hayvanın hareketi mümkün olduğunca kısıtlanır. Katı yemler verilmez. Sonuçta yaklaşık 10 kg süt ile ya da 1.3-1.5 kg süt ikame yemi ile 1 kg canlı ağırlık artışı elde edilebilir. İshale neden olmayacak şekilde yüksek miktarlarda süt kullanılabilir. Yaş ilerledikçe osefagal refleks kaybolabilir. Refleksi sürekli aktif tutabilmek için hayvanın doğumundan itibaren sürekli olarak yaklaşık aynı saatlerde beslenmesi ve sıvı gıdaların aynı sıcaklıkta ve aynı hazırlanış şekli ile verilmesi gerekir.

Genç Damızlık ve Boğaların Besin Madde İhtiyaçları

Damızlık olarak ayrılacak buzağılarda süt emme döneminin uzatılması tavsiye edilebilir. Yaklaşık 12- 16 hafta süren buzağılık döneminde genç sığırlar günde ortalama 700-800 g günlük canlı ağırlık artışı göstererek dönem sonunda yaklaşık 120-130 kg’a ulaşır. Bu dönem içerisinde erkek ve dişi buzağıların gelişmesinde önemli bir farklılık gözlenmez. Takip eden dönemlerde ise erkekler daha fazla yem tüketerek daha yüksek canlı ağırlık kazanırlar. Genç sütçü boğa adaylarının serbest olarak yemlenerek seksüel olgunluğa ve sperm üretimine bir an önce başlamaları teşvik edilmelidir.

Dişi damızlıklarda kaliteli kaba yemler ve konsantreler erken yaşta yeterli miktarda verilerek büyüme teşvik edilmelidir. Ancak sütçü düvelerin aşırı yağlandırılması onun ilerdeki süt verimini olumsuz yönde etkileyecektir. Aşırı yağlanma özellikle meme bezlerinin gelişimine engel olmaktadır. Bu nedenle süt emme döneminden sonra ağırlık artışı yavaş yavaş 500 g’a kadar düşürülmeli ve cinsel olgunluk yaşı kontrol altına alınmalıdır.

Süt İneklerinin Bakımı Ve Beslenmesi

SÜT İNEKLERİNİN BAKIMI ve BESLENMESİ

İneklerin gebelik dönemindeki bakımı önemlidir. Buzağının doğumundan sonra bakım devam eder. Doğum öncesi ve doğum sonrası neler yapılması gerektiği bu bölümde ele alınmıştır.
Bu bölümde doğumdan önce sağıma son verme (kuruya alma) konusu da işlenmektedir. Bazı yetiştiriciler bunu önemli saymazlar. Kuruya alma, süt verimi bakımından önem taşır.
Buzağı bakımı zor değildir. Bilgili bir yetiştirici sağlıklı ve verimli buzağılar yetiştirir.

GEBE İNEĞİN BAKIMI

Gebeliğin ilk aylarında özel bir bakım gerekmez. Aşırı besleme yarar getirmez. Yetersiz besleme durumunda hayvan zarar görür. Gebeliğin son 2-3 ayında diğer hayvanlardan ayrılmalı, özel bir bölmeye konmalıdır. Böylece diğer hayvanlar tarafından boynuzlanmaz, sıkıştırılmaz, rahatsız edilmez.
Ahırın zemini ıslak ve kaygan olmamalıdır. Hayvanın altına bolca temiz ve kuru yataklık ot koymalıdır. Doğuma yakın zamanda gürültü olmamalıdır.

SAĞIMSIZ DÖNEM (KURUYA ALMA)

İneğin sütünü sağmaktan vazgeçerek sütünün kesilmesini sağlamaya kuruya alma denir. Doğurmasına 2 ay kalan ineklerin sağımdan kesilmesi gerekir.

Doğuma iki ay kala sağımdan kesme faydalı mı?

EVET, çok faydalı. Çünkü:

* 10 ay sürekli sağılan hayvan yorulmuştur. Süt yapan organların dinlenmesi gerekir.

* İnek yediği gıdayı süt verimi yerine karnındaki yavrunun gelişmesine kullanmış olur.

* Sürekli sağım nedeniyle kaybettiği mineral maddeler vücudunda tekrar biriktirmek için zaman verilmiş olur.

* Uzun süren sağım nedeniyle vücut yapısı bozulmuştur.Dinlenme döneminde vücut yapısı düzelerek normal doğum yapmaya imkan verir.

* Kuru dönem geçiren ineklerin, sonraki sağım döneminde daha çok süt verdikleri görülmektedir.

* Gebeliğin 7. ayından itibaren (kuru dönemde) günde 8-10 kilo süt veriyormuş gibi yemlenmesine özen gösterilmelidir.

* Doğuma yaklaşık 3-4 hafta kala günlük kesif yem miktarı yavaş yavaş artırılmalı ve inek yeni süt verim dönemine hazırlanmalıdır. Bu uygulamaya teşvik yemlemesi denir.

* Gebeliğin son döneminde aşırı kaba yem verilmemelidir.

AZ TAMAH ÇOK ZİYAN

İneğinizden 12 ay süt almak için onu zorlamayın. Bu hem ineği zarara uğratır, hem de sizi zarara uğratır. Bırakın hayvan kendini yeni dönem için hazırlasın. Unutmayın, az tamah çok ziyan getirir.

KURUYA NASIL GEÇİLİR?

Doğuma 2 ay kala kuruya geçilmelidir. Zaten bu sırada süt verimi azalmıştır. Verilen yem de azaltılır. Böylece süt verimi daha da düşer. Günde 2 kez yapılan sağım günde bire indirilir. Birkaç gün böyle gider, sonra iki günde bire indirilir. Sonunda sağım tamamen durdurulur. Memede kalan süt koyulaşır ve memede bir şişkinlik görülebilir. Bu durum zamanla kaybolur. Artık doğuma kadar hiç sağım yapılmaz.

DOĞUMDA BAKIM

Doğuma yakın gürültüden kaçınmalıdır. Ani ve sert hareketlerle hayvan ürkütülmemelidir. Altına bol ve geniş yataklık koymalıdır.

GEBELİK SÜRESİ

İneklerde ortalama gebelik süresi 280 gündür. Bu süre Esmer ırk ineklerde 285 güne kadar ulaşır. Genç düveler yaşlı ineklerden birkaç gün daha erken doğurur.
Doğuma yakın memeler şişer. Doğum sancıları nedeniyle hayvan huzursuzdur. 5-10 saat sonunda buzağının başı ve ön ayakları dışarı çıkar, sonra tamamen kurtularak doğum tamamlanır. Arkadan yavru zarı (son) dışarı atılır. Buna dikkat etmek gerekir. Doğumdan sonraki iki gün içerisinde yavru zarı atılmalıdır. Atılmaz ise veteriner hekime başvurmalıdır. Yavru zarının içeride kalması hayvanı hasta eder. Döl verimini sona erdirir.

DOĞUMDAN SONRA BAKIM

Hava soğuksa, doğumdan sonra ineğe ılık su vermelidir. İneğin doğumu müteakip hemen sağılması sonun düşmesine engel olabileceği gibi, aynı zamanda doğum felcine (Süt humması) neden olabilir. Eğer hayvan yattığı yerden kalkamıyorsa veteriner hekime baş vurmalıdır. Dana humması veya süt humması denen hastalığın en önemli belirtisi, hayvanın ayağa kalkamamasıdır. Bu nedenle 3-4 gün ineğin sütü tamamen bitecek şekilde sağılmamalıdır.

YENİ DOĞAN BUZAĞININ BAKIMI

Buzağının temiz ve sıcak bir yerde doğması gerekir. İnek, buzağısını yalayıp temizlemeye başlar. Eğer bunu yapacak durumda değilse, buzağının temiz ve kuru bir bezle her tarafının temizlenip kurulanması gerekir. Göbek kordonuna tentürdiyot sürmelidir. Göbek kordonunu bağlamak gerekmez. Yeni doğan buzağı soluk alamıyorsa, kaburgalarının üzerine avuç içi ile birkaç defa kuvvetlice vurulur. Gene soluk alamıyorsa yan yatırılır, kaburgaları üzerine el ile bastırılıp çekilir. Solunum başlayana kadar bu hareket 3 saniyede bir tekrarlanır.
Buzağı doğar doğmaz anasının memesini arar. Memenin sabunlu ılık su ile yıkanıp kurulanması gerekir. Böylece yavruya mikrop ve parazit bulaşması önlenmiş olur.
Buzağı için en önemli ilk besin AĞIZ SÜTÜ (Kolostrum) .

AĞIZ SÜTÜ BUZAĞIYA MUTLAKA VERİLMELİDİR:

* Ağız sütünü doğumdan sonraki 1-2 saat içinde buzağı emmelidir.

* Ağız sütü buzağının barsaklarını temizler.

* Ağız sütü buzağıyı hastalıklara karşı dayanıklı yapar.

* Ağız sütü içen buzağı sağlam yapılı ve sağlıklı gelişir.

BUZAĞILAR NE KADAR SÜT EMSİN?

Buzağılar doğumdan 24 saat sonra analarından ayrılmalıdır. 3-4 gün süre ile ağız sütü emzikle veya kova ile yavruya içirilir. Sonra buzağıların analarını serbestçe emmelerine izin verilmemelidir. Emziğe alıştırılarak suni emzirme yapılır.
Buzağıya verilen süt, buzağının vücut ağırlığının onda birini geçmemelidir.
Sütün sıcaklığı 36 derece dolayında olmalıdır.
Süt kapları ve emzikler kullanıldıktan sonra iyice yıkanıp temizlenmelidir.
Konuyla ilgili detaylı bilgiler buzağıların bakımı ve beslenmesi bölümünde verilmiştir.

SÜT VERİM DÖNEMİNDE (LAKTASYONDA) İNEKLERİN BAKIMI ve BESLEMESİ

Hayvanın canlı ağırlığı, süt verimi, sütün yağ oranı ve hayvanın sağlık durumu hayvanı ne düzeyde beslememiz konusunda bize fikir verecek en önemli unsurlardır.
Süt inekleri sağım dönemine göre beslenmelidir. İneklerden bir sağım döneminde (laktasyonda) alınan sütün normal şartlarda yaklaşık %45′i ilk 100 günde, %30-35′i ikinci 100 günde, %20-25′i üçüncü 100 günde alınır.
Bütün bunları dikkate alarak; ineklerimize devamlı aynı miktar yem vermek yerine yapacağımız aylık süt verim kontrollerinin de ışığında verimlerine ve verim dönemlerine göre yemleme yapmalıyız. Bu konuda daha fazla bilgi almak için zooteknist ziraat mühendisi veya veteriner hekime başvurunuz.

Etiketler:buzağı besleme en verimli buzağı besleme çizelgesi buza kaç.kilo süt icer buzağı septisemisi buzağı günde ne kadar su içer buzağı maması fiyatları buzağı yemi rasyonları yeni doğan dana kaç kilo süt içer yeni doğmuş bir buzağ vidyo buzağı besleme oyunu yeni doğmuşbuzak fiyatları buzağılar ne kadar süt içer buzagi beslemesi buzağı mama fiyatları buzagı bakımı süt kesimi 10 günlük buzağı ne kadar su icer yeni dogan buzağı nasıl süt içer video buzagi mama fiyatlari buzağ bakım ve beslenmesi buzağıgünlük süt
Verimlilik: Verimlilik şu anlamlara gelebilir:
Bereketli Hilal: Bereketli Hilal ya da Münbit Hilâl (İngilizce: Fertile Crescent), Ortadoğu'da, Batı ve Ortadoğu uygarlıklarının doğduğu bölge.
Verimli, Kars: Verimli, Kars ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Buzağıların sütten kesilmesi: Buzağıların süt ve süt ikame yemlerinden (sıvı yemler)den kesilmesi ideal olarak 40 günlük oluncaya kadar sürebilir.
Büyükbaş hayvan besleme: * Süt sığırlarına yeterli miktarda uygun kalitede su sağlanamaması halinde süt verimi düşer, büyüme yavaşlar ve sağlık problemleri ortaya çıkar.
Buzağlık, Susurluk: Buzağlık, Balıkesir ilinin Susurluk ilçesine bağlı bir köydür.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir